[BÀI DỰ THI LE SPECTRE #22: SẮC MÀU]

Tác giả: Phạm Lý Thị Kim Sang
Lớp – Trường: Đại học Luật Thành phố Hồ Chí Minh

Tôi là Naos Rigel, một nhà văn với niềm đam mê về thiên văn học, đặc biệt là những ngôi sao. Niềm đam mê này, tôi được “thừa hưởng” từ cha mẹ mình – những nhà thiên văn học đại tài. Tôi không theo họ cha mẹ bởi lẽ, họ dùng “nghề nghiệp” của mình để đặt tên cho tôi (Naos, Rigel đều là tên của ngôi sao) Dù vậy, tôi không theo nghiệp gia đình mà lại trở thành một cây viết trẻ không mấy tiếng tăm. Tôi không giỏi như cha mẹ của mình. “Học lệch chính là khi bạn là “công thần” của tiết trước nhưng lại là “tội đồ” của tiết sau”. Những tưởng câu nói này được đặt ra để vận vào cuộc đời của tôi. Suốt những năm bậc trung học phổ thông, tôi luôn là người có điểm văn cao nhất trường, đạt được những giải thưởng cao trong các cuộc thi văn học… Trái ngược với những thành tựu đó là những lần bị mời phụ huynh vì điểm kém môn Lý, bị phê bình trước lớp vì chưa bao giờ đạt được tới điểm năm môn Toán, … Đối với tôi mà nói, tôi luôn sống trong thế giới của mình với những con chữ biết nhảy múa, với những khung cảnh rất đổi mộc mạc, bình dị, với những con người luôn sống với lẻ phải, luôn yêu thương, sẻ chia. Và để đến được thế giới đẹp nên thơ đó, “tấm vé thông hành” chính là những lời qua tiếng lại của những người xung quanh. “Cha mẹ nó là nhà thiên văn học mà nó học môn tự nhiên điểm như vậy”, “Nó chỉ suốt ngày biết mơ mộng mai mốt lại làm được gì”… Do đó, tôi luôn che giấu niềm đam mê với thiên văn học của mình vì lo sợ nó sẽ ảnh hưởng đến cha mẹ. Cũng vì vậy mà càng ngày tôi càng chán ghét cái đam mê này và dần đẩy nó ra khỏi cuộc sống của mình cho đến khi tôi gặp anh – chồng hiện tại của tôi. Anh là học trò của cha mẹ tôi, làm trong lĩnh vực vật lý thiên văn – liên quan đến vật lý và thuộc tính của các vật thể trên bầu trời như sao, các hành tinh và hệ ngân hà, thuộc tính của chúng và cách thức chúng vận động. Nghe có vẻ mâu thuẫn bởi tôi muốn “quên” đi cái niềm đam mê đó mà lại đi quen một người học chuyên ngành của cha mẹ tôi. “Lửa gần rơm lâu ngày cũng bén” mà! Dù vậy anh lại là người không cười nhạo và chấp nhận, giúp tôi nuôi dưỡng ngọn lửa đam mê đang vùi dập dưới đám muội tàn. Anh mang đến cho tôi những điều mới mẻ về những ngôi sao, cũng kiến thức mà tôi chưa từng biết đến. Ban đầu, tôi tìm đến những ngôi sao vì nó là tên của tôi, vì nó luôn sáng và đẹp dù bầu trời có u tối. Nó là niềm mong ước cuối cùng của tôi khi bản thân mình được công nhận, được tỏa sáng mặc những khó khăn. Bây giờ, tôi tìm đến những ngôi sao với một sự chân thành từ tận đáy lòng. Tôi biết đến màu sắc biểu kiến của những loại ngôi sao, biết được bán kính, khối lượng, độ sáng,… của chúng. Lần đầu tiên tôi biết đến khái niệm “quang phổ” và lần đầu tiên tôi trân trọng những thành quả vật lý ( trước đây, tôi có thể nhớ được đầy đủ họ tên của một nhà văn những chưa từng nhớ được chính xác tên một nhà vật lý học, có thể nhớ cả một quyển sách dày năm trăm trang nhưng không nhớ nổi một định luật vật lý). Anh chỉ tôi người ta cách phân biệt những ngôi sao dựa trên phân loại quang phổ Morgan-Keenan với các lớp sao thông thường được phân loại theo trật tự từ nóng nhất đến lạnh nhất với các loại quang phổ: O, B, A, F, G, K, M với một câu ghi nhớ nhỏ vô cùng dễ thương “Oh Be A Fine Girl, Kiss Me” Khi người ta lần đầu tiên lấy quang phổ của các sao, họ nhận thấy các sao có các vạch quang phổ hiđrô có độ đậm rất khác nhau, vì thế họ phân loại sao trên cơ sở độ đậm của các vạch thuộc chuỗi balmơ của hiđrô từ A (mạnh nhất) đến Q (yếu nhất). Các vạch khác của các chất trung hòa hay ion hóa sau đó cũng được xét đến (các vạch H và K của canxi, vạch D của natri v.v) . Phân loại quang phổ Yerkes, còn gọi là hệ thống MKK dựa vào tên của các tác giả, là hệ thống của phân loại quang phổ sao được giới thiệu năm 1943 bởi William W. Morgan, Phillip C. Keenan và Edith Kellman từ Đài thiên văn Yerkes. Phân loại này dựa trên các vạch quang phổ nhạy cảm với lực hấp dẫn bề mặt sao, có liên quan đến độ chiếu sáng, ngược lại với phân loại Harvard (dựa trên nhiệt độ bề mặt). Vì bán kính của các sao khổng lồ lớn hơn nhiều so với các sao lùn trong khi khối lượng của chúng lại xấp xỉ nhau nên trọng trường, và vì thế mật độ các khí cũng như áp suất, trên bề mặt của sao khổng lồ thấp hơn nhiều so với sao lùn. Các khác biệt này hiển nhiên tạo thành các hiệu ứng chiếu sáng, có ảnh hưởng đến cả bề rộng lẫn cường độ của các vạch quang phổ, làm chúng có thể đo được (*). Anh dẫn tôi đến khái niệm “quang phổ” với quang phổ là các thiết bị được các nhà thiên văn học sử dụng để chia ánh sáng thu được bằng kính viễn vọng thành các màu khác nhau của nó, hoặc bước sóng. Thông thường một lăng kính hoặc lưới nhiễu xạ được sử dụng cho mục đích này. Kết quả là màu sắc cầu vồng được ghi lại trên phim hoặc bằng điện tử. Các đường thẳng (sáng hoặc tối) chắc chắn xuất hiện trong quang phổ như vậy cho biết thành phần của khí ở các vùng bên ngoài của các ngôi sao hoặc các hành tinh đang được kiểm tra. Nhắc đến dãy màu của cầu vồng, anh lại hỏi về màu sắc tôi yêu thích. Tôi nói mình thích màu tím vì nó là màu tối nhất, ít nổi bật nhất, cũng giống như cuộc đời tôi vậy. Anh ngạc nhiên nhìn tôi, rồi bật cười nói: “Với thành tích văn học của em, anh nghĩ em sẽ tự hào lắm! Anh không nghĩ em tự ti về mình như vậy!” Rồi anh nói tiếp: “Đối với anh mà nói, ngày xưa anh cũng giống em, cũng tự ti về mình vì anh không giỏi những môn xã hội. Mọi người thường hay chọc anh cho đến khi anh gặp được thầy dạy Vật Lý. Thầy dạy anh về những dãy màu của qunag phổ, cũng hỏi anh về màu sắc mà anh yêu thích. Anh cũng chọn màu tím với lý do giống em. Lúc đó, thầy nhìn anh rồi nói một câu khiến anh nhớ đến bây giờ: “Không cần biết em thích màu gì, là màu sắc gì trong dãy màu sắc của cuộc đời. Chỉ cần em là một màu trong số đó là em có ích cho đời, là một phần của cuộc sống. Vì vậy, em không phải tự ti về mình mà hãy phát huy những điểm mạnh của mình. Màu tím chỉ u tối vì em nghĩ nó tối. Tím là màu của xứ Huế mộng mơ, là màu lavender mang đến giấc ngủ cho mọi nhà, mà màu lan tô điểm gian nhà nhỏ,… Màu nào cũng mang những nét riêng, một vẻ đẹp của chính nó. Vì vậy chỉ cần em là chính em, như vậy đã đủ rồi”. Nên anh cũng muốn em như vậy, trở nên tự tin thoát khỏi vỏ bọ của mình mà sống vui vẻ với cuộc đời.” Bởi, ai nói : “Văn học chỉ có mơ mộng, viển vông, còn khoa học chỉ có khô khan, khó hiểu.” Họ đã đánh đồng những định nghĩa đó với suy nghĩ riêng của họ mà đánh mất những giá trị vốn có của nó. Văn học chỉ mơ mộng, viễn vông khi con người chỉ nhìn vào cuộc đời của mình mà bỏ qua cuộc đời của những người khác, chỉ sống cho đồng tiền mà không sống vì một thế giới xinh đẹp vốn có thể được xây dựng; khoa học chỉ khô khan, khó hiểu khi con người không biết cách vận dụng nó, không nhìn nhận nó một cách thật lòng, không chịu tìm tòi, khám khá những điều thú vị ẩn sâu trong nó. Điển hình là vợ chồng tôi vẫn có thể sống được hòa hợp với nhau và bù trừ cho nhau những thiếu sót. Hãy nhớ rằng: bạn là duy nhất, đẹp nhất, tỏa sáng nhất khi bạn là chính mình. Bạn có thể là bất cứ màu sắc nào mà bạn muốn, chỉ cần bạn giúp ích cho đời, góp sức cho nền khoa học bằng những cách trực tiếp hay gián tiếp; cùng với mọi người thắp sáng những màu sắc của riêng mình để thu được dải quang phổ đẹp đẽ, giàu sức trẻ, độc nhất vô nhị.
(*) Nguồn: wikipedia

*LƯU Ý:

  • Điểm truyền thông: chiếm 40% tổng điểm, được tính dựa trên lượt react, comment và share của Bài Dự thi. Bài Dự thi hoàn thành sớm sẽ có quyền lợi về điểm truyền thông.
  • CÁCH THỨC TÍNH ĐIỂM: (Chỉ tính điểm khi đã like page)
  1. Like: 1 điểm/lượt
  2. Các cảm xúc khác: 2 điểm/lượt
  3. Share chế độ công khai (Public): 3 điểm/lượt
  4. Like (đối với bài viết trên website): 2 điểm/lượt
  • Thời gian đóng cổng bình chọn: 23h59′ ngày 11/08/2020
  • Ban Tổ chức không chịu trách nhiệm về tính chính xác của kiến thức thức khoa học được sử dụng trong Bài Dự thi.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s